Achter de bouwhekken bij… MARK, Cascadepark Almere

“Als iedereen veilig naar huis gaat en het gebouw klopt, dan hebben we hier goed werk geleverd.”

In Achter de bouwhekken nemen we je mee naar de bouwplaatsen van Trebbe. Eerder sprak projectleider Christian Schuurman over de ambitie achter MARK: twee woontorens, losmaakbaarheid, biobased materialen, gebouwen die over honderd jaar zijn materialen doorgeeft. Maar een ontwerp op papier en een gebouw in de praktijk zijn twee verschillende dingen. Want wat betekent zo’n bijzonder project voor iemand die het elke dag moet waarmaken op de bouwplaats? Hoofduitvoerder Herman Vennedunker neemt ons mee.

MARK bestaat uit twee alzijdige woontorens met houten gevels van circa 30 meter hoog met in totaal 113 appartementen voor gezinnen en senioren in de vrije sector huur. Onder de gebouwen ligt een halfverdiepte parkeergarage met ruimte voor 147 voertuigen. Het ontwerp is van Groosman Architects en LOLA Landscape Architects maakte het ontwerp voor de omgeving. De ontwikkeling is in handen van VORM, Achmea Real Estate neemt het gebouw af. Trebbe is verantwoordelijk voor de realisatie.

MARK Cascadepark; veel zichtwerk

Wie op een gewone bouwplaats werkt, weet: wat straks wordt afgedekt, hoeft niet mooi te zijn. Bij MARK liggen de verhoudingen anders. Houten kolommen blijven zichtbaar in het eindbeeld. Dat vraagt om een andere discipline van iedereen. “Wat hier anders is, is dat veel onderdelen zichtwerk zijn,” zegt Herman. “Die houten kolommen blijven in beeld. Dat betekent: schoon werken. Geen krassen, geen geklad. Iedereen moet weten dat dit geen werk is waar je zomaar even wat op schrijft.”

Die boodschap moest consequent worden herhaald. “Het is geen potloodwerk. Dit blijft zichtbaar. Dat moet iedereen snappen.” Diezelfde logica geldt voor de buitenruimte. MARK wordt opgeleverd met bloembakken en een binnentuin die bij sleuteloverdracht al volgroeid zijn. “We leveren geen leeg gebouw op,” zegt Herman. “Die bakken en die binnentuin zitten er al in, met planten. Dat hoort bij dit werk.”

“Hier leveren we straks hele mooie gebouwen op, met bloembakken en een binnentuin die bij sleuteloverdracht al volgroeid zijn.”

Herman Vennedunker, hoofduitvoerder bij Trebbe

Iedereen veilig de poorten uit

Een open gevelconstructie tijdens de ruwbouwfase, dus geen spouwblad, geen afdichting, maakte veiligheid extra complex. “Normaal staat er een spouwblad en is het afgedicht,” legt Herman uit. “Maar nu stond alles open. Je kunt tussen de kolommen door naar beneden vallen.” De oplossing zat in een combinatie van extra hekwerk, aanvullende veiligheidsrondes en een bewuste keuze voor hoogwerkers in plaats van ladders. Maar de kern zat niet in de middelen, die zat in de houding en het gedrag. “Ik heb er alles aan gedaan zodat iedereen weer veilig de poorten kan laten gaan,” vertelt Herman. “Ik spreek mensen erop aan: helm dragen, die plank terugleggen. Dat vinden ze niet altijd leuk, maar uiteindelijk doe je het voor hen.”

Geen tolerantie, geen compromis

Technisch was de gevelafbouw het meest veeleisende onderdeel. Brandwerende gevels met uitstekende balkons en overstekende bloembakken, gebouwd met minimale speelruimte. “Er zat geen tolerantie in,” zegt Herman. “Dus alles moest aan de buitenkant heel strak in elkaar staan.” Brandveiligheid was daarbij geen keuze maar een gegeven. “Die gevel is echt heel erg brandwerend opgebouwd.”

“Slim organiseren. Just in time werken. Dat is een kwestie van vooruitdenken.”

Herman Vennedunker, hoofduitvoerder bij Trebbe

Aanvoeren is verwerken

De bouwplaats biedt weinig ruimte voor opslag. Dat dwingt tot discipline en overzicht in de planning. “Door te zorgen dat wat wordt aangevoerd, direct ook wordt verwerkt,” zegt Herman. “Slim organiseren. Just in time werken. Dat is een kwestie van vooruitdenken.” Het past goed bij de aanpak van Herman. “Hoe kleiner de bouwplaats, hoe minder rommel, hoe beter. Dat werkt efficiënter én veiliger.”

In hun eigen taal

Een van de meest waardevolle lessen van MARK heeft niets te maken met techniek of logistiek, maar met taal. Op de bouwplaats werken mensen met veel verschillende achtergronden. De boodschap over zichtwerk moest iedereen écht bereiken. “We hebben in allerlei talen uitgelegd dat die kolom schoon werk was,” vertelt Herman. “We hadden lijstjes in het Nederlands en Engels, maar ook in het Pools en Roemeens.” Het verschil was merkbaar. “Je spreekt mensen in hun eigen taal aan. Toen zeiden ze meteen: ja, dan houden we dit ook netjes.” Dat is communicatie die werkt. Niet als protocol, maar als respect.

Kwaliteit borg je niet achteraf

Bij MARK kun je weinig herstellen als het eenmaal mis is gegaan. Dat verandert de manier van werken fundamenteel. “We hebben hier strakker op de kwaliteitscontrole gezeten,” zegt Herman. “Dagelijks rondes met twee uitvoerders, iPads mee, punten benoemen. Je kunt hier achteraf eigenlijk weinig herstellen.”

“Uiteindelijk gaat het om de bewoners. Zodra ze de sleutel hebben, moeten ze gewoon goed kunnen wonen.”

Herman Vennedunker, hoofduitvoerder bij Trebbe

Wat hij meeneemt

Terugkijkend ziet Herman ook andere leerpunten, en hij benoemt ze zonder omwegen. Het casco ging te snel ten opzichte van de gevels. “De gevels konden niet meer mee in hetzelfde tempo. Daardoor konden we de voordelen van de snelle casco opbouw niet volledig benutten.” Dat klinkt als een detail, maar het raakt aan de volledige planning van complexe projecten: snelheid op één onderdeel heeft alleen waarde als de rest kan volgen. Die afstemming, tussen disciplines, tussen tempo’s, tussen teams, is precies wat hij meeneemt naar een volgend project. En de meertalige aanpak gaat mee als vaste werkwijze. Niet als uitzondering voor bijzondere projecten, maar als standaard op elke bouwplaats.

Goed werk

Voor Herman is het werk geslaagd als meerdere belangen zijn gediend. Allereerst dat van de opdrachtgever. “Als een opdrachtgever zegt: ik heb fijn samengewerkt met Trebbe. Als we de verwachtingen hebben overtroffen, dan weet je dat je het goed doet.” En dan de bewoners. “We hebben hier een proces met ups en downs meegemaakt. Uiteindelijk gaat het erom dat bewoners daar niets van merken. Zodra ze de sleutel hebben, moeten ze gewoon goed kunnen wonen.” Veiligheid, kwaliteit, woongeluk, voor Herman zijn het geen losse doelen. Ze horen bij elkaar. “Dat is waar je het voor doet.”

Benieuwd naar de visie achter MARK? Lees deel 1: Bouwen aan een plek die er over honderd jaar nog toe doet, projectleider Christian Schuurman over losmaakbaarheid, biobased bouwen, spannende doppenpatronen en een gebouw dat zijn materialen doorgeeft aan de toekomst.

Samen bouwen aan geluk

Ook met MARK bouwt Trebbe aan geluk met:

Aandacht voor de aarde; door duurzame en gezonde woningen toe te voegen.
Aandacht voor de maatschappij: der wordt een ecologische oase toegevoegd aan Cascadepark.
Aandacht voor de mens: een groen en gezond thuis, voor een brede doelgroep.
Aandacht voor de continuïteit: er worden gebouwen gerealiseerd dat nu waardevol is én dat over 100 jaar de materialen door kan geven aan een nieuwe generatie bouwers.